Isafswm pris fesul uned o alcohol yn arbed bywydau ac yn lleihau troseddu yng Nghymru – adroddiad newydd

Byddai cyflwyno isafswm pris fesul uned o alcohol yn golygu y byddai llai o alcohol yn cael ei yfed, llai o farwolaethau sy’n gysylltiedig ag alcohol, llai o dderbyniadau i ysbytai a llai o droseddu, yn ôl astudiaeth annibynnol.

Mae’r adroddiad, a gomisiynwyd gan Lywodraeth Cymru, yn dod i’r casgliad y byddai cyflwyno isafswm pris o 50c fesul uned yn werth £882m i economi Cymru, gyda llai o iechyd gwael, troseddu ac absenoldeb salwch dros ugain mlynedd.

Comisiynodd Gweinidogion arbenigwyr ym Mhrifysgol Sheffield i edrych ar effaith isafswm pris fesul uned o alcohol pe bai’n cael ei gyflwyno yng Nghymru – roedd Papur Gwyn Iechyd y Cyhoedd yn cynnwys cynnig o’r fath.

Mae’r ymchwil hefyd yn dangos sut byddai newid o’r fath yn effeithio ar arferion gwario pobl yng Nghymru.

Ymysg prif ganfyddiadau’r adroddiad mae’r canlynol:

•byddai polisïau isafswm pris fesul uned yn effeithiol o ran lleihau faint o alcohol sy’n cael ei yfed, niwed sy’n gysylltiedig ag alcohol, gan gynnwys marwolaethau sy’n gysylltiedig ag alcohol, cyfnodau mewn ysbyty, troseddau ac absenoldebau yn y gweithle, a’r costau sy’n gysylltiedig â’r rheini

•byddai gwaharddiad ar werthu alcohol am bris llai na chost y doll a’r TAW sy’n daladwy ar y doll honno yn cael effaith fach iawn ar yr alcohol sy’n cael ei yfed neu unrhyw niwed cysylltiedig

•dim ond effaith fach fyddai polisïau isafswm pris yn ei chael ar ‘yfwyr cymedrol’. Byddai mwy o effaith ar ‘yfwyr risg gynyddol’, gyda’r effaith fwyaf ar ‘yfwyr risg uwch’

•byddai polisïau isafswm pris yn cael mwy o effaith ar bobl dlawd, yn arbennig ‘yfwyr risg uwch’, nag ar bobl nad ydynt yn dlawd. Ond mae’r bobl dlawd hefyd fwy ar eu hennill o ran iechyd ac amcangyfrifir fod gwariant ‘yfwyr risg uchel’ fymryn yn llai gan eu bod yn yfed llai dan lefelau isafswm pris uwch.

Mae adroddiad Sheffield hefyd yn rhoi amcangyfrif o effeithiau polisi isafswm pris o 50c fesul uned. Dyma’r prif ganfyddiadau o ran hyn:

•ar draws y boblogaeth gyfan, byddai’n effeithio ar 38.4% o’r unedau sy’n cael eu prynu

•ar draws y boblogaeth gyfan, amcangyfrifir y byddai’r defnydd cymedrig o alcohol fesul wythnos yn gostwng 4%

•ar draws y boblogaeth gyfan, amcangyfrifir fod gwariant yn cynyddu 1.6% neu £10 fesul pob yfwr bob blwyddyn, neu 19c yr wythnos

•amcangyfrifir y byddai’r effaith ar iechyd yn sylweddol, gyda marwolaethau y gellir eu priodoli i alcohol yn gostwng tua 53 y flwyddyn ar ôl ugain mlynedd, ac erbyn hynny bydd effaith lawn y polisi wedi’i gweld

•amcangyfrifir y bydd 3,700 yn llai o droseddau ar y cyfan bob blwyddyn. Mae gostyngiad tebyg i’w weld ar draws y tri chategori o droseddau – troseddau treisgar, difrod troseddol a lladrad, bwrglera a dwyn

•amcangyfrifir y bydd absenoldeb o’r gweithle’n lleihau 10,000 diwrnod y flwyddyn

•amcangyfrifir mai £882m yw cyfanswm gwerth cymdeithasol y gostyngiadau hyn o ran iechyd, troseddu a niwed yn y gweithle dros ugain mlynedd.